
با نزدیک شدن به انتخابات برآنیم که، در این نوشته کوتاه، به یکی از جدیدترین سخنان مقام معظّم رهبری که در آن به مساله انتخابات جاری اشاراتی گهربار داشتهاند نظر کنیم و با استفاده از آیات و روایات به صورت اجمالی به تحلیل سخنان ایشان میپردازیم.
دو مسابقه در یک میدان
از نگاه مقام معظّم رهبری، انتخابات به مثابه دو مسابقه در یک میدان است. یکی مسابقه کلّ ملّت ایران اسلامی، که هدف در آن حضور همگانی مردم در انتخابات است که برندهی آن تمام ملت ایران است و نتیجهی آن، دوام و بقای نظام اسلامی است که مبدا آرامش و پیشرفتهای همهجانبه است.
مسابقهی دیگر در سبقت یکایک مردم در انتخاب فرد اصلح است.
مسابقهی اوّل!
«ملّت، در هر صورت برنده است»[۱] به دست داشتن اختیار حکومت مسلمین به دست خودشان، عزّتی است که ادامه یافتن آن نیازمند مقابلهی با کید دشمنان است.در حقیقت، نبرد و مسابقهی اراده، در میدان و کارزار انواع جنگهای سخت و نرم با دشمن است که در این میدان، گوی سبقت را مومنان خواهند ربود البته با شرایطی!
با چه شرایطی پیروزی در این میدان از آن مومنان خواهد بود؟
قرآن کریم میفرماید:« إِنَّ اللَّهَ یُدافِعُ عَنِ الَّذینَ آمَنُوا إِنَّ اللَّهَ لا یُحِبُّ کُلَّ خَوَّانٍ کَفُور[حج/۳۸] خدا از کسانى که ایمان آوردهاند دفاع مىکند، و خدا خیانتکاران ناسپاس را دوست ندارد.» مسلّم است که هر گروهی که خداوند از آنها دفاع کند به پیروزی نهایی خواهد رسید.از این آیهی شریفه به وضوح مشخّص است که اگر ایمان مومنان باقی باشد و در این میان، خیانت نکنند، معلوم است که پیروز خواهند شد. البته این آیه اشاره به یکی از ویژگیهای فرد صالح که باید انتخاب شود نیز دارد و آن ویژگی، عدم خیانت است. یعنی کسی را باید در بین مومنین و برای تصمیمگیری امور مسلمین انتخاب کرد که قابل اطمینان باشد و تنها کسی میتواند مورد اطمینان باشد که به فکر رفتن در گروه مقابل- یعنی دشمنان مسلمین- نباشد و الا خود یک مهرهی نفذی به حساب خواهد آمد که اگر به قدرت برسد همچون موریانهای در حد قدرت بهدست آورده، نظام و منافع مسلمین لطمه خواهد زد.
مسابقهی دوم؛ مسابقهی بصیرت غیر از مسابقهی جهادی که به طور کلی در بین مسلمین و کفار از ابتدا بوده و تا بهحال نیز در جریان است و همه نسبت به تقویت نظام اسلامی برآمده از جهاد و حضور و ارادهی مردم مسئولیت دارند، مسابقهای نیز در بین خود افراد جامعهی اسلامی مطرح است و آن مسابقهی انتخاب اصلح است!
در این میدان تنها کسانی برنده هستند که بصیرت داشته باشند و بتواننند بهترینها را انتخاب کنند و انتخابات، میدانی است که درجات ایمان مومنین محک جدی میخورد و خداوند نیز غیر از اصل ثواب حضور خالصانهی در انتخابات، با توجه به میزان درک و بصیرت مومنان، برای آنها اجر مضاعفی را قرار خواهد داد.
بصیرت در انتخابات چیست؟ با توجه به شاخصههای فرد اصلح که در بیانات مقام معظم رهبری (مدّ ظلّه العالی ) وجود دارد به چند ویژگی مهم مورد نظر ایشان میپردازیم.
۱- خدمت به مردم از لابلای فرمایشات رهبر معظم انقلاب برمیآید که منتخب شایسته باید« خودش را سپر بلای مشکلات کشور قرار بدهد، فانی در خدمات و مصالح و منافع عمومی مردم باشد»[۲] روایات زیادی در تجلیل از کار خدمت به مردم و اهتمام به مشکلات مردم از اهل بیت عصمت و طهارت آمده است. پیامبر نور و رحمت حضرت محمّد(صلی الله علیه و آله) فرممودند:« مَنْ أَصْبَحَ مِنْ أُمَّتِی وَ هِمَّتُهُ غَیْرُ اللَّهِ فَلَیْسَ مِنَ اللَّهِ- وَ مَنْ لَمْ یَهْتَمَّ بِأُمُورِ الْمُؤْمِنِینَ فَلَیْسَ مِنْهُم [۳] هر کس از امت من بامداد کند و هدفش غیر از خدا باشد پس او از خدا نیست و کسى که همت بکار مؤمنان نگمارد از آنان نیست.» پس اگر کسی را انتخاب کنیم که به دنبال خدمت به مردم بهخصوص اقشار پردرد و محروم نباشد، در حقیقت به کسی اعتماد کردهایم که از جنس مردم نیست و درد مردم را نمیفهمد و در نتیجه برای مردم نمیتواند مفید باشد و لایق نمایندگی آنان نیست.
۲- انتخابات، آینهی تقوا بهترین ملاکی که در انتخابات، به انسان بصیرت میدهد، ملاکِ تقوا و اخلاق اسلامی و الهی است که در مصادیق مختلفی عیان میشود. برای شناخت هر چه بهتر تقوای انتخاباتی، به طور مصداقی به چند مورد از حدود الهی که امکانی تعدّی به این حدود، در انتخابات بیشتر است اشلره میکنیم.
گناه کتمان حق اینکه یک شخص در جایگاه مسئولیتی که دارد به تمامی افراد از دوست و آشنا و اقوام تا غریبهها و ناآشنایان به یک چشم نگاه کند، مسئلهی مهمّی است که باید در انتخاب اصلح به آن توجّه داشت. مسلما کسانی که این چنین هستند دچار گناهانی چون رشوه، رانت و... نخواهند شد. و این ملاک مهمی در بصیرت انتخاباتی است که درباره آن امام خامنهای میفرمایند:« مصالح کشور را برای رودربایستی با این و آن زیر پا نگذارد؛ باید این را انتخاب کنند»[۴]
گناه تحقیر و توهین در آداب اسلامی یکی از گناهان بزرگ توهین و تحقیر دیگران است که با توجه به بازار تبلیغات و کشوقوسهای انتخاباتی باید ببینیم که چه کسی از تحقیر و توهین به دیگران و تخریب آنها دوری میکند. چرا که قرآن کریم توهین و تخریب شخصیتی را به شکلهای گوناگونش اعم از تهمت، تمسخر، غیبت و... مذمّت نموده و میفرماید:«یا أَیُّهَا الَّذینَ آمَنُوا لا یَسْخَرْ قَوْمٌ مِنْ قَوْمٍ عَسى أَنْ یَکُونُوا خَیْراً مِنْهُمْ وَ لا نِساءٌ مِنْ نِساءٍ عَسى أَنْ یَکُنَّ خَیْراً مِنْهُنَّ وَ لا تَلْمِزُوا أَنْفُسَکُمْ وَ لا تَنابَزُوا بِالْأَلْقابِ بِئْسَ الاِسْمُ الْفُسُوقُ بَعْدَ الْإیمانِ وَ مَنْ لَمْ یَتُبْ فَأُولئِکَ هُمُ الظَّالِمُون»؛[حجرات/۱۱] اى کسانى که ایمان آوردهاید! نباید گروهى از مردان شما گروه دیگر را مسخره کنند، شاید آنها از اینها بهتر باشند، و نه زنانى زنان دیگر را، شاید آنان بهتر از اینان باشند و یکدیگر را مورد طعن و عیبجویى قرار ندهید و با القاب زشت و ناپسند یکدیگر را یاد نکنید، بسیار بد است که بر کسى پس از ایمان، نام کفر آمیز بگذارید و آنها که توبه نکنند، ظالم و ستمگرند!» و نیز پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله) نیز میفرمایند:« إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ خَلَقَ الْمُؤْمِنَ مِنْ عَظَمَةِ جَلَالِهِ وَ قُدْرَتِهِ- فَمَنْ طَعَنَ عَلَیْهِ أَوْ رَدَّ عَلَیْهِ قَوْلَهُ فَقَدْ رَدَّ عَلَى اللَّه[۴] راستى که خدای عز و جل، مؤمن را از جلال و قدرتش آفریده هر کس بر او طعنه زند یا گفته او را رد کند گفته خدا را رد کرده است.»
وعدهی دروغ یکی از نشانههای مومن این است که وعده نمی دهد و اگر وعده داد حتما به آن عمل می کند. پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله) میفرمایند:« لَا یَکْمُلُ الْمُؤْمِنُ إِیمَانُهُ حَتَّى یَحْتَوِیَ عَلَى مِائَةٍ وَ ثَلَاثِ خِصَال ... وَ إِذَا وَعَدَ وَفَى[۵] مؤمن به کمال نمىرسد مگر اینکه در او یک صد و سه خصلت باشد ... و چون وعده داد عمل میکند » طبق این روایت، به دوشکل بدقولی معنا پیدا میکند. یکی اینکه وعدهای را که خودش میداند عملی نیست بدهد و دیگر اینکه وعده بدهد اما با داشتن توان بر عملش، به آن عمل نکند که هر دو صورت، خلف وعده محسوب میشود. بصیرت یعنی اینکه ببینیم چه کسانی وعدهی شدنی و ممکن میدهند و نیز سابقهی عمل به وعدههایشان چگونه است!
نتیجه اینکه؛ بصیرت انتخاباتی بر دو درجه است. اول اینکه بدانیم که چقدر اصل حضور ما و شرکت در انتخابات مهم است و به هیچ بهانهای صحنه را خالی نکنیم که این مرحلهی اول است. اما مهمتر اینکه؛ بدانیم چه کسی اصلح است؟ و نشانهی آن، عشق واقعی به خدمت کردن و نیز رعایت تقوا و آلوده نشدن به گناه در تبلیغات انتخاباتی است.
اگر اینگونه انتخاب کنیم هر دو مسابقه را بردهایم. به امید حماسهای دیگر...
---------------------------------------------------------------------------------------------
پینوشت[۱] پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظّم رهبری[۲[ همان [۳]بحار ، ج۷۴، ص: ۱۶۴
[۴]
[۱] پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظّم رهبری [۵] بحار ، ج۷۲، ص: ۱۴۳